بررسی کارت گرافیک AMD Radeon RX 480 8 GB

بررسی کامل کارت گرافیک AMD Radeon RX 480 8 GB

بررسی کامل کارت گرافیک AMD Radeon RX 480 8 GB

بررسی کارت گرافیک AMD Radeon RX 480 را میتوانیم یکی از سخت ترین بررسی های اخیر بنامیم! چرا؟! اول؛ ما دین خودمان را به AMD Radeon RX 480 ادا کردیم و مقالات متعددی در موردش نوشتیم که دو مطلب «بررسی اولیه کارت گرافیک AMD Radeon RX 480» و «نگاهی اجمالی به کارت های سری Radeon RX 400» تنها نمونه ای از آن است! دوم؛ AMD با تولید این کارت قدم های بسیار ضعیفی در مقابل رقیبش برداشته و رمق نوشتن را از ما گرفته! نه از آن جهت که با کارت قدرتمندی مواجه ایم و نه از آن جهت که با کارتی مناسب مواجه ایم نیستیم؛ تنها از آن جهت که این از این کارت انتظارات بسیاری میرفت!

شاید وقت وداع با AMD است و شاید این کمپانی محبوب آنقدر مشکلات مالی دارد که باید فروخته شود تا از این وضع خلاص شود! کارت جدید AMD قرار بود با کارت های رده بالای «High-End» انویدیا رقابت کند که اینطور نشد و اصلاً اینطور نیست و نخواهد بود! یعنی حتی به گردپای GTX 1080 هم نخواهد رسید! در دو مقاله فوق نوشتیم که در ادبیات سخت افزاری AMD ما سه دسته بندی کارت گرافیک رده بالا «High-End»؛ کارت گرافیک میان رده «Mid-range» و کارت گرافیک رده پایین «Entry-level» داریم که اگر بر این مبنا به AMD Radeon RX 480 نگاه کنیم، باید آن را در رده بندی کارت های رده بالا «High-End» قرار دهیم!

اما کارت رده بالا «High-End» انویدیا میشود GTX 1080 و کارت رده بالا «High-End» کمپانی AMD هم میشود دردسر بزرگی به نام AMD Radeon RX 480! این تعاریف با تعریف کارت گرافیک «پرچمدار نسل» متفاوت است و کارت پرچمدار در تعاریف لغوی هر دو کمپانی یک رده بالاتر از کارت های رده بالا «High-End» قرار میگرد و معمولاً هم با یک پسوند اضافی (مثل X) مشخص میشود. چندین سال است رسم شده هر دو کمپانی انویدیا و AMD، اولین محصول خودشان را از طبقه بندی کارت های رده بالا «High-End» معرفی میکنند و سپس سراغ کارت های میان رده و رده پایین میروند.

بخش مهمی از این توضیحات به ظاهر غیر مهم را در دو مطلب «بررسی اولیه کارت گرافیک AMD Radeon RX 480» و «نگاهی اجمالی به کارت های سری Radeon RX 400» نوشتیم که پیشنهاد میکنیم بخوانید تا با روند معرفی محصولات گرافیکی هر دو کمپانی آشنا شوید! حالا خیلی هم مهم نیست! مهم تر از آن بحثی است که قرار است در مورد کارت گرافیک AMD Radeon RX 480 داشته باشیم! بحثی که نوشتنش هم حوصله میخواهد! حوصله که هست! ولی زمان کم و افتضاح AMD رمقش را گرفته! بگذریم …!

مقدمه ای بر AMD Radeon RX 480

AMD Radeon RX 480 را میتوان مهمترین محصول نسل جدید AMD دانست که علاوه بر بازار مصرف کننده نهایی، میتواند برای در نسل بعدی کنسول های بازی هم مورد استفاده قرار بگیرد. پس از تجدید نظر در ساختار گرافیکی شرکت AMD و تلفیق بخش های مختلف این کمپانی به سرپرستی آقای راجا کودوری «Raja Koduri»؛ سری RX 4xxx را میتوان جزو اولین تراشه های گرافیکی این کمپانی دانست که اولین محصولش با نام AMD Radeon RX 480 معرفی شده است.

این کارت مبتنی بر معماری پولاریس «Polaris» بوده و اولین تراشه ۱۴ نانومتری گرافیکی FinFET این کمپانی محسوب میشود که توسط شرکت GlobalFoundries ساخته شده است. تا قبل از این شرکت؛ تمامی تراشه های تولیدی AMD توسط شرکت تایوانی TSMC به تولید انبوه میرسید که نمونه های آن را در کارت های مختلف نسل قبل دیده ایم. ولی به خاطر بد قولی هایی که رخ داده، AMD با رقیب این شرکت ارتباط بر قرار کرده و من بعد هم تمامی تراشه های گرافیکی AMD توسط GlobalFoundries تولید میشود.

در واقع روند جدید میتواند عامل مهمی برای افزایش فاکتور عملکرد به ازای هر وات به نسبت معماری های قبلی شود و همین مورد میتواند موجب میشود تا AMD از تعداد ترانزیستورهای بیشتری برای تولید تراشه های سریعتر استفاده کند. به طور معمول انتظار میرفت AMD کارت های جدیدش را با  همان معماری استفاده شده در کارت گرافیک R9 290X یعنی (GCN 1.1) و یا ریز معماری (GCN 1.2) استفاده شده R9 285 روانه بازار کند که در مورد AMD Radeon RX 480 این اتفاق نیفتاد.

AMD با عرضه کارت ۱۹۹ دلاری RX 480 خودش به طور ویژه بازار روزولشن ۱۰۸۰p را هدف گرفته و اصلاً این کارت را برای رقابت با غولی همچون GTX 1080 آماده نکرده است. AMD Radeon RX 480 بر پایه فاکتور مهم قیمت به عملکرد عرضه شده و دارای دو مدل ۴ و ۸ گیگابایتی است که هر کسی بنا به نیازش میتواند آن را خریداری کند. AMD مدعی است Radeon RX 480 از نظر فاکتور قیمت به عملکرد بهترین کارت گرافیک در مقابل کارت های بسیار محبوب و پر فروشی همچون GeForce GTX 970 است و عملکردی بهتر از این کارت را با قیمتی کمتر برای کاربر فراهم میکند.

کارت گرافیک AMD Radeon RX 480 با قیمت ۱۹۰ دلاری خودش از حداکثر مصرف برقی معادل ۱۵۰ وات بر ساعت برخوردار است و برای تغذیه برق این کارت از کانکتور ۶ پین PCIe استفاده شده که اندکی قابلیت اورکلاک را برایش به همراه دارد. به طور کلی برای بازار ۱۰۸۰p عرضه تنها یک محصول با معماری کاملاً جدید قمار بزرگی است که میتواند نسل جدیدی از فناوری های جدید را برای این محصول به همراه داشته باشد و این مورد دقیقاً همان چیزی است که انویدیا در کارت های جدیدی مثل GTX 1080 و GTX 1070 ندارد.

انویدیا معماری پاسکال «Pascal» را با عرضه دو کارت GTX 1070 و GTX 1080 تکمیل کرد که اولی با دو قیمت ۳۷۹-۴۴۹ و دومی هم با دو قیمت ۵۹۹-۶۹۹ در دسترس علاقه مندان قرار گرفته است. تنها با ۱۹۹ دلار (نزدیک ۷۰۰ هزار تومان)؛ مصرف کنندگان میتوانند از کارت گرافیکی با لیتوگرافی ۱۴ نانومتری استفاده کنند که علاوه بر پیشرفت بسیار خوب در فاکتور بهره وری انرژی، از آخرین خروجی های ویدئویی هم پشتیبانی میکند. چیزی که برای بدست آوردنش در کارت های انویدیا باید دست کم (۱.۵۰۰.۰۰۰ میلیون تومان) خالی شوید تا به همین دو مورد دست پیدا کنید!

با قیمت تهاجمی که انویدیا برای کارت هایش انتخاب کرده؛ بدیهی است که AMD باید با کاهش قیمت و عرضه زیاد محصولاتش، بازار و خریداران کارت هایش را حمایت کند تا بتواند به موفقیت مطلوبی برسد. در دست دیگر؛ همین مورد میتواند خریداران را کنجکاو کند که کارت گرافیک جدید AMD به اندازه ای سریع هست که بتواند نیازهایشان را بر طرف کند یا خیر!؟ یا یانکه باید به فکر خرید محصول دیگری باشند!؟

پولاریس یا ستاره قطبی «Polaris» قفط یک اسم فانتزی برای چهارمین نسل ریز معماری AMD GCN است. همانطور که قبلاً در مقاله «بررسی اولیه کارت گرافیک AMD Radeon RX 480» توضیح دادیم؛ سیلیکون پولاریسی که در AMD Radeon RX 480 به کار رفته از اسم رمز «Ellesmere» استفاده میکند که در رده بندی های AMD در رده موسوم به Polaris 10 قرار میگیرد. میتوان گفت با این شرایط؛ تراشه گرافیکی «GPU» به کار رفته در Radeon RX 480 تفاوت چندانی با سیلیکون های تونگا «Tonga» مبتنی بر ریز معماری GCN 1.2 ای که در کارت گرافیک R9 285 مورد استفاده قرار گرفتند نخواهند داشت.

[su_note note_color=”#f5f7f7″]بررسی تخصصی معماری GCN کمپانی AMD[/su_note]

خلاصه بگوییم؛ تغییرات به وجود آمده در معماری پولاریس یا ستاره قطبی «Polaris» به نسبت ریز معماری VLIW به GCN (معماری هایی که در سری HD 6000 و HD 7000 استفاده شدند) بسیار کم است. به هر حال؛ هر جزئیات و پیشرفت جدیدی که در کارت گرافیک AMD Radeon RX 480 حاصل شده را در صفحات بعدی بررسی مکینیم. در این بررسی به طور کامل به بررسی کارت گرافیک AMD Radeon RX 480 میپردازیم. کارت دو اسلاته ای که تنها با یک فن خنک کننده و بای ک ورودی برق ۶ پینی عرضه شده است.

نسخه ۸ گیگابایتی این کارت با قیمت ۲۳۹ دلار و نسخه ۴ گیگابایتی این کارت هم با قیمت ۱۹۹ دلار عرضه شده که مشخصاتش را در جدول زیر میتوانید ببینید. سیستم تست و نتایج بنچمارک  کارت گرافیک AMD Radeon RX 480 را در صفحات بعدی ببینید:

جدول مشخصات کارت گرافیک AMD Radeon RX 480

Radeon RX 480Radeon R9 390XRadeon R9 FuryGeForce GTX 970
هسته های سایه زن
(Shader Units)
۲۳۰۴۲۸۱۶۳۵۸۴۱۶۶۴
واحدهای ROPs۳۲۶۴۶۴۵۶
نا م رمز تراشه گرافیکی Ellesmere (یا پولاریس ۱۰)هاوایی (Hawaii)فیجی (Fiji)GM204
تعداد ترانزیستورها۵۷۰۰ میلیون۶۲۰۰ میلیون۸۹۰۰ میلیون۵۲۰۰
اندازه حافظه۸ گیگابایت۸ گیگابایت۴ گیگابایت۴ گیگابایت
رابط حافظه۲۵۶ بیت۵۱۲ بیت۴۰۹۶ بیت۲۵۶ بیت
کلاک هسته۱۱۲۰-۱۲۶۶ مگاهرتز۱۰۵۰ مگاهرتز۱۰۰۰ مگاهرتز۱۰۵۱ مگاهرتز
کلاک حافظه۲۰۰۰ مگاهرتز۱۵۰۰ مگاهرتز۵۰۰ مگاهرتز۱۷۵۰ مگاهرتز
قیمت۲۳۹ دلار۳۱۰ دلار۵۳۰ دلار۲۶۵ دلار
بررسی در سایتدارددارددارددارد

صفحه بندی

صفحه اول: اتفاقات بازار AMD Radeon RX 480

صفحه دوم: بررسی معماری کارت گرافیک AMD Radeon RX 480

صفحه سوم: بررسی کارت گرافیک AMD Radeon RX 480

صفحه چهارم: بنچمارک کارت گرافیک AMD Radeon RX 480 در بازی

صفحه پنجم: عملکرد کارت گرافیک درمصرف برق؛ نویز و حرارت

صفحه ششم: تحلیل نهایی و راهنمای خرید کارت گرافیک AMD Radeon RX 480

بررسی معماری کارت گرافیک AMD Radeon RX 480

Ellesmere (همان Polaris 10) اسم رمز کارت گرافیک Radeon RX 480 است که با لیتوگرافی ۱۴ نانومتری توسط دو کارخانه Samsung و GlobalFoundries ساخته شده است. اما ویفر «Wafer» این کارت به طور ویژه ای در بخش شمالی ایالت نیویورک آمریکا طراحی شده و سپس برای بسته بندی و سهولت تولید کارت توسط دیگر تولید کنندگان به تایوان ارسال شده تا برای عرضه به نقاط مختلف جهان آماده شود. این معماری چهارمین نسل از خانواده Graphics CoreNext architecture (به اصطلاح GCN) محسوب میشود که با اسم رمز پولاریس یا ستاره قطبی «Polaris» معرفی شده است.

به گفته AMD؛ تعداد واحدهای محاسباتی «Compute Units» مبتنی بر پولاریس «Polaris» حدود ۱۵ درصد کارآمد و بهتر از همین مقدار واحد در ریز معماری Graphics CoreNext 1.2 است که در دو کارت گرافیک R9 Fury و R9 380X مورد استفاده قرار گرفته است. فقط کافی است به اعداد توجه کنید؛ کارت گرافیک Radeon RX 480 فقط یک Number-Crunching (منظور از این کلمه  سخت افزاری این است که این کارت گرافیک قادر به محاسبات پیچیده و طولانی در مقیاس بسیار بزرگی از داده های عددی است) معادل ۱۵ درصد افزایش بهره وری به نسبت نسل قبل داشته که به طور کلی گفته میشود که این مقدار معادل ۲.۵ برابر جهش در بهره وری انرژی به نسبت نسل گذشته است.

در واقع AMD با تولید این کارت به دنبال بازگشت سریع سرمایه و بهبود سود تجاری خودش در بازار است و به همین دلیل است که ما بیشتر با دو فاکتور سرعت کلاک و افزایش ترانزستورها طرفیم تا بهبود و پیشرفت ماهیت معماری تراشه گرافیکی! سلسله مراتب جزئیات معماری Ellesmere (همان Polaris 10) همانی است که در سیلیکون های پیشین دیدیم و در اینجا هم تغییرات گسترده و عمیقی در معماری پولاریس دیده نمیشود.

با این حال برخی از اجزای درونی این قطعه شامل بروز رسانی های جدیدی شده اند که مهمترین آنها دو مبحث مهم زمانبندی سخت افزاری «Hardware Schedulers» به صورت زمانی و مکانی و موتور محاسباتی غیرهمگام یا «Asynchronous Compute Engines» است که در مقاله «از کپلر تا ماکسول | بررسی تخصصی مبحث زمان بندی در معماری های انویدیا» و مقالات «تحلیل | دعوای انویدیا و AMD در Ashes of the Singularity با DX12» و «بررسی Ashes of the Singularity و ماجرای DX12» توضیحات کاملی پیرامون موارد فوق داده ایم.

به طورکلی؛ هدف اصلی ACEs ها قبول کارها برای ارسال به CU برای پردازش است. (نقشی شبیه GTE یا Giga Thread Engine های انویدیا که شاید عملکرد صحیح و برنامه ریزی صحیح این واحد، میتوانست کارایی نهایی و قدرت فرمی را در محاسبات GPGPU افزایش میداد که اینگونه نشد). در واقع انویدیا در معماری جدید پاسکال تاکید زیادی در بخش تراکم هسته های Cuda با محوریت عملکرد Double-Precision داشته است و همچنین تعداد و عملکرد بخش Warp Scheduler را کاملا ارتقاء بخشیده است تا در بخش پردازش های ناهمگام کوچکترین مشکلی نداشته باشد.

این زمانبندی ها در واقع نوعی عملگر ثابت سخت افزاری محسوب میشوند که انویدیا در دو کارت گرافیک GeForce GTX 1080 و GeForce GTX 1070 از آن به عنوان GigaThread Engine نام برده و باید بگوییم سیستم بسیار مهمی است که قبلاً در مقاله «از کپلر تا ماکسول | بررسی تخصصی مبحث زمان بندی در معماری های انویدیا» به طور مفصل در موردش صحبت کردیم. انویدیا در معماری پاسکال از دو عملگرد ثابت سخت افزاری PolyMorph Engine و Raster Engine استفاده که و AMD هم با تغییراتی همین دو مورد را با اسم Raster Engine و Render Backends معرفی کرده است.

اما لازم است اشاره کنیم عملگرهای ثابت سخت افزاری در واقع موتورهای پردازش گرافیکی محسوب میشوند که به طور کلی از پنج بخش مهم Vertex Fetch، Tessellation، Iewport Transform، Attribute Setup و Stream Output تشکیل شده اند و کار این بخش ها بدین صورت است که پس از پردازش اولیه تصاویر گرافیکی، نتیجه نهایی هر بخش را به یک Streaming Multi Processor میفرستند تا پردازش نهایی روی آنها انجام شود. پس از انجام پردازش نهایی، نتیجه به عملگرهایی همچون Raster Engine ارسال میشود تا کار نهایی روی آنها صورت بگیرد.

لازم به ذکر است؛ تمامی موارد پردازشی بالا که عرض کردیم؛ تا پیش از این در معماری کارت های انویدیا و AMD توسط خط لوله ها «Pipeline» انجام میشدند که حالا برای پردازش هر کدام از روش های جدیدی مثل PolyMorph Engine در کارت های انویدیا و با روشی مشابه در کارت های AMD انجام میشود. درمورد PolyMorph Engine هم توضیحات تقریباً واضحی دادیم که میتوانید در مقاله «بررسی پایه معماری ماکسول (Maxwell)» و «بررسی کامل نسل دوم معماری ماکسول (Maxwell)» ببینید.

اشاره کنیم که Raster Engine قابلیت بسیار مهمی است و اولین شرکت بازیسازی که به سمت پردازش Classic Raster Grahgics «تصویر سازی گرافیک به صورت کلاسیک یا گرافیک شطرنجی» حر کت کرده، استدیو id Software است که از این ویژگی در بازی Doom 2016 استفاده کرده است. در واقع این قابلیت مهم در بازی برای ایجاد ساختار گرافیکی هر عکس به صورت فرمت «BitMap» است که هر نقطه در این روش، نماینده یک شبکه گسترده از پیکسل ها است.

تراشه Radeon RX 480 از چهار موتور محاسباتی غیرهمگام یا «Asynchronous Compute Engines» یا به اصطلاح «ACEs» استفاده میکند که AMD آنها را به فناوری صف پاسخ دهی سریع «Quick-Response Queue Tech» جدیدی تجهیز کرده که از نظر بهره وری به نسبت گذشته بهینه شده است. همیشه یک توجه ویژه برای یک گام جلوتر بردن طراحی و افزایش بازدهی بخش پردازش جئومتری (چند ضلعی ها) یا همان موتورپردازش هندسی وجود داشته که در  بازدهی این بخش به شکل سنتی و تا به امروز انویدیا به شکل غیر قابل انکار و بی رحمانه ای برتری داشته است.

به دلیل نوع طراحی معماری؛ انویدیا مدت ها است برتری بی چون و چرایی در زمینه پردازش چند ضلعی ها «Geometry Processors» و فناوری «Tessellation» دارد؛ چند ضلعی هایی که در هر نسل بهبود های زیادی داشتند و تمامی این پیشرفت ها به خاطر استفاده زیاد این فناوری به ازای هر واحد در هر هسته SM است. در حال حاضر کارایی فناوری «Tessellation» انویدیا چندین برابر AMD است و مهندسین این کمپانی میتواند حجم عظیمی از چند ضلعی ها را برای فقط یک هسته تعریف کنند!

شتاب دهنده هایی «Discard Accelerator» که AMD در هسته تراشه Radeon RX 480 مورد استفاده قرار داده، فقط ورودی مقادری را افزایش میدهد و این یعنی همچنان مشکل AMD با استفاده حجیم از فناوری «Tessellation» باقی است. این مشکل سال ها است وجود دارد و به نظر میرسد به خاطر نوع دستور العمل های به کار رفته در ریز معماری GCN است. اما انویدیا به ازای هر یک از منابع پردازشی «Processing Resource» از یک تزریق کننده تسلیشن «Tessellation» مستقل استفاده کرده؛ در حالی که AMD برای کل منابع پردازشی از یک عدد تزریق گر تسلیشن «Tessellation» استفاده کرده است!

به همین دلیل است که در تست ها و بنچمارک های منتشر شده از تراشه Radeon RX 480 میبینیم که بازدهی این کارت در حد GTX 1060 هم نیست و در حد برخی کارت های نسل قبلی است. این به خودی خودش اصلاً مشکل زا نیست و ایرادی هم ندارد؛ چون تراشه Radeon RX 480 برای کاربرد پردازشی رزولشون ۱۰۸۰p و بازگشت سریع سرمایه از PC بازارن طراحی شده است؛ نه برای رقابت با کارت هایی نظیر GTX 1080 و GTX 1070 انویدیا! بنابراین برای قضاوت در مورد این کارت و مقایسه اش با دیگر کارت های موجود باید به هدف تولید این کارت نگاهی کنیم که در این صورت با نوعی موفقیت نسبی مواجه خواهیم شد.

برای بخشی از تراشه Polaris 10 از ۴ عدد پردازشگر هندسی مستقل استفاده شده که عملکردش به نسبت گذشته افزایش چشمگیری داشته است. موتورهای هندسی جدید AMD حالا از واحدهای کَش «Cache» کوچک جدیدی به نام «Index Cache» استفاده میکنند که به صورت کلی برای شتاب دهی پردازش هندسی موثر تر است. این موتور ها؛ نمونه هایی از چند ضلعی های کوچک را در خود قرار میدهند و جریان داده را کاهش میدهند که در نتیجه چنین امری؛ با افزایش پنهای باند موثر داخلی (براورد ادیتور) مواجه میشویم که موجب افزایش  ورودی مقادیر اولیه در حین نمونه گیری است.

در واقع داشتن بخش شتاب دهنده قطع کننده مقادیر اولیه، که این بخش با دور انداختن مثلث هایی که در خط لوله «Pipeline» پردازشی موتور هندسی هیچ سطحی را اشغال نمیکنند یا شامل هیچ نمونه ای نیستند؛ عمل میکند. سیلیکون Polaris 10 از ۳۶ واحد محاسباتی «Compute Units» یا به اصطلاح (CUs) استفاده میکند که به ۴ موتور سایه زنی مختلف «Shader Engines» تقسیم شده و هر موتور از یک پردازشگر هندسی مستقل استفاده میکند که شامل یک موتور پردازشگر شطرنجی «Raster Engine» مستقل و دو موتور رندرینگ «Render Backends» جداگانه است.

همچنین هر ۴ موتور سایه زنی به طور مستقل به دو مگابایت کَش L2 بزرگ تجهیز شده اند که برای مولفه های کلیدی تراشه گرافیکی «GPU» مورد استفاده قرار میگیرد. در طراحی معماری Radeon RX 480؛ بسیاری از مولفه های کلیدی بر روی واحد محاسباتی «CU» متمرکز شده که شامل دستور العمل های  واکشی اولیه سخت افزاری، دستور العمل هایی برای بافر بزرگتر و پشتیبانی از مولفه های محاسبتی Half-Precision (FP16/Int16) میشود که به صورت کلی برای کاهش مصرف زیاد حافظه در بازی های ویدئویی و افزایش بهبود عملکرد اجرای بازی ها مورد استفاده قرار گرفته است.

به هر حال؛ واحدهای محاسباتی «Compute Units» استفاده شده در معماری Radeon RX 480 (یا نسل چهارم GCN یا همان GCN 1.3 با اسم رمز Arctic Islands/Polaris) از ۱۵ درصد عملکرد بهتر به سنبت معماری GCN 1.1 به کار رفته در کارت گرافیکی همچون R9 390X استفاده میکنند. کارت گرافیک Radeon RX 480 از ۳۶ واحد پردازنده جریانی «Stream Processors» استفاده میکند که این مقدار معادل ۲۰۳۴ واحد سایه زنی «Shading Unit» است. بنابراین از نظر فیزیکی؛ تعداد واحدهای محاسباتی «Compute Units» به کار رفته Radeon RX 480 به حد اشباح رسیده وامکان افزایش آن وجود ندارد.

به طور خلاصه؛ Ellesmere (همان Polaris 10) از ۲۳۰۴ پردازنده جریانی، ۱۴۴ واحد TMU و ۳۲ واحد ROP با قدرت محاسبات خامی «Floating-point» معادل ۵.۱۶۱ گیگافلاپس برخوردار است که از این منظر قابل مقایسه با دو کارت گرافیک GeForce GTX 1080 و GeForce GTX 1070 نخواهد بود.

تراشه Polaris 10 از یک رابط حافظه ۲۵۶ بیتی GDDR5 استفاده میکند و میتواند از چیپ های حافظه ۸ گیگابیتی تا ۸ گیگابایتی را پشتیبانی کند. پهنای باند واقعی حافظه یان رابط با سرعت کلاک هایی که ذکر شده حدود ۲۵۶ گیگابایت بر ثانیه است. هر چند به لطف سیستم فشرده سازی رنگ دلتا «Delta Color Compression» یا (DCC) میتواند از پهنای باند حافظه موثر بیشتری استفاده کند. به گفته AMD؛ فناوری DCC میتواند به طور موثری تا ۳۰ درصد پهنای باند حافظه  را به نسبت چیزی که اعلام شده افزایش دهد.

در بخش چند رسانه ای هم با پیشرفت های خوبی مواجه ایم؛ به طوری که شتاب دهنده های چند رسانه ای کارت های سری RX 400 با بروز رسانی عمده ای مواجه شده و از کدک مهم H.265 به صورت سخت افزاری پشتیبانی میکند. همچنین از رمز گذار HEVC هم برای کدینگ و دیکُد کردن رزولوشن ۴K به صورت ۶۰ فریم استفاده شده تا در پردازش ۴K مشکلی ایجاد نشود. از دیگر برو رسانی بزرگی که در سری RX 400 دیده میشود میتوان به استفاده از کانکتور DisplayPort 1.4 (با پشتیبانی از DP 1.3 HBR3 و DP 1.4 HDR) و کانکتور HDMI 2.0b اشاره کرد.

همچنین ویژگی FreeSync هم با پشتیبانی از هر دو کانکتور DisplayPort و HDMI بروز رسانی شده تا بتواند از رزولوشن های بالایی مثل ۵K (سرعت ۶۰ فریم)؛ ۴K (سرعت ۹۶ فریم با پشتیبانی از HDR و در حال ۱۰ بیت) و ۴K (سرعت ۱۲۰ فریم  به صورت SDR) پشتیبانی کند.

بررسی کارت گرافیک AMD Radeon RX 480

چیزی که در ابتدای مشاهده AMD Radeon RX 480 نظرات را به خودش جلب میکند؛ طراحی نام آشنای کارت گرافیک R9 Fury X است که موفقیت زیادی در جلب رضاضیت خریداران نداشت و خیلی زود به ورطه فراموشی سپرده شد. اما تفاوت مهمی که بین این دو کارت وجود دارد، عدم استفاده از صفحه فلزی «Backplate» در کارت گرافیک AMD Radeon RX 480 است که بی دلیل نبوده و البته هنوز علتش هم مشخص نشده است. با این حال و به طور کلی ابعاد کارت معادل ۲۴.۵ در ۱۱.۰ سانتیمتر است که فضایی معادل ۲ اسلاد مادربرد را اشغال میکند.

در نگاه اول؛ هیت سینک «Heatsink» یا سیستم حرارت گیر AMD Radeon RX 480 از هیچ لوله ناقل حرارتی «Heat pipes» استفاده نمیکند. طراحی کارت متشکل از یک بلوک فلزی بزرگ با هسته مسی است که برای تولید و گردش جریان هوا به واسطه فن مورد استفاده قرار میگیرد. همچنین از یک پد حرارتی برای خنک سازی مدار VRM و چیپ حافظه ویدئویی استفاده شدهتا کار خنک سازی به خوبی صورت گیرد. برایتامین برق مصرفی کارت نیز؛ AMD از یک کانکتور ۶ پینی استفاده کرده که حداکثر توان مصرفی معادل ۱۵۰ وات بر ساعت را به همراه دارد.

AMD برای این مدل از سه کانکتور خروجی تصویر DisplayPorts و یک عدد HDMI استفاده کرده است. کمپانی AMD در سری AMD Fury پشتیبانی از خروجی آنالوگ برای کانکتور DVI را حذف کرده بود و در سری RX 400 شاهدیم که خود کانکتور DVI به تاریخ پیوسته و برای همیشه حذف شده است. کانکتور HDMI هم به نسخه دومش ارتقا پیدا کرده تا به خوبی بتواند از محتوای ۴K پشتیبانی کند. همچنین از آخرین نسخه DisplayPort در RX 480 استفاده شده که شامل بروزرسانی DisplayPort 1.3 HBR3/1.4 HDR میشود.

این بروز رسانی گسترده میتواند از رزولوشن های بالایی مثل ۵K (سرعت ۶۰ فریم)؛ ۴K (سرعت ۹۶ فریم با پشتیبانی از HDR و در حال ۱۰ بیت) و ۴K (سرعت ۱۲۰ فریم  به صورت SDR) پشتیبانی کند. از طرفی تراشه گرافیکی هم به طور مستقل و سخت افزاری به کدگشای H.264 (برای پشتیبانی از رزولوشن ۴K با سرعت ۳۰ و ۶۰ فریم) ارتقا پیدا کرده تا در پردازش این رزولوشن به مشکل نخورد. رمزگشای شتاب دهنده هم به HEVC بروز رسانی شده تا بتواند از ۴K60 Main-10 و VP9 در رزولوشن ۴K و H.264 تا حداکثر رزولوشن ۴K با سرعت ۱۲۰ فریم بر ثانیه را پشتیبانی کند.

AMD برای استفاده از پیکربندی AMD CrossFire از گذرگاه PCI-Express استفاده کرده که در چند نسل گذشته کارت های این کمپانی هم مورد استفاده قرار گرفته و تغییر خاصی روی آن انجام نشده است. بنابراین کارت های سری پولاریس «Polaris» در این زمینه تفاوتی با کارت های سری قبلی این کمپانی ندارند. به صورت کلی؛ پیکربندی CrossFire کارت های AMD قابلیت استفاده از حداکثر ۴ کارت گرافیک را به کاربر میدهد تا بدون مشکل بتواند از کارت های سری RX 400 در کنار هم استفاده کند.

لازم به ذکر است برای انتخاب راحت و بی دردسر منبع تغذیه میتوانید از «راهنمای انتخاب منبع تغذیه مورد نیاز تمام کارت های انویدیا و AMD» استفاده کنید و به راحتی منبع تغذیه متناسب با سیستم خودتان را انتخاب کنید. در بخش کنترلر ولتاژ هم از چیپ IR367 استفاده شده که پیش از این همدر دیگر محصولات AMD دیده شده است. این چیپ با پشتیبانی کامل از ولتاژ I2C و نرم افزارهای مدیریت مانیتورینگ پیشرفته هم پشتیبانی میکند تا کار اورکلاکرها را راحت کند.

همانطور که گفتیم؛ چیپ های حافظه GDDR5 کارت گرافیک AMD Radeon RX 480 توسط کمپانی سامسونگ «Samsung» تولید شده و با معرفه تجاری K4G80325FB-HC25 روی بُرد «Board» کارت گرافیک نصب شده است. این حافظه با طور یش فرض با کلاک ۲۰۰۰ گیگاهرتز (معادل ۸۰۰۰ گیگاهرتز موثر) اجرا میشود و در دو مدل ۴ و ۸ گیگابایتی در دسترس خواهد بود. دو مدلی که با اسم رمز Ellesmere (همان Polaris 10) و با لیتوگرافیکی ۱۴ نانومتری و ۵.۷ بیلیون ترانزیستور در مساحتی به ابعاد ۲۳۲ میلیمتر مربع تولید شده اند. نتایج بنچمارک کارت گرافیک AMD Radeon RX 480 را در صفحات بعدی ببینید.

بنچمارک کارت گرافیک AMD Radeon RX 480

سیستم تست و بررسی کارت گرافیک AMD Radeon RX 480 به شرح جدول زیر است:

سیستم بنچمارک کارت گرافیک AMD Radeon RX 480

پردازندهIntel Core i7-6700K @ 4.5 GHz - Skylake, 8192 KB Cache
مادربردASUS Maximus VIII Hero Intel Z170
حافظه رمG.SKILL 16 GB Trident-Z DDR4-3000 با تایمینگ ۱۵-۱۶-۱۶-۳۵
هارد دیسکWD Caviar Blue WD10EZEX 1 TB
منبع تغذیهAntec HCP-1200 1200W
خنک کنندهCryorig R1 Universal 2x 140 mm fan
سیستم عاملویندوز ۱۰ نسخه ۶۴ بیتی
درایورNVIDIA: 365.10 WHQL
AMD: Crimson 16.4.2 Beta
GTX 1070/1080: 368.39 WHQL
مانیتورAcer CB240HYKbmjdpr 24" 3840x2160
۱۶۰۰x900
۱۹۲۰x1080
۲۵۶۰x1440
۳۸۴۰x2160
مناسب برای لپ تاپ های ۱۷ و ۱۹ اینچ
مناسب برای مانیتورهای ۲۲ تا ۲۶ اینچ
استاندارد ۱۶:۹ و مناسب برای مانیتورهای ۲۷ تا ۳۲ اینچ
۴K Ultra HD و مناسب برای مانیتورهای بزرگتراز ۳۲ اینچ
فیلترهای مورد استفادهتفاده از AA و AF از طریق تنظیمات بازی
استفاده از سطح تنظیمات highest quality
استفاده از ۴x Anti-aliasing در تمامی کارت ها
استفاده از DirectX 11 در تمامی تست ها

این نتایج به خوبی نشان میدهد AMD با تولید این کارت رزولوشن ۱۴۴۰p و ۱۰۸۰p و صد البته بازار بازی های دوربین های مجازی «VR» را هدف قرار داده و همانطور که گفتیم قصدش از تولید این کارت رقابت با شاهکاری همچون کارت گرافیک GeForce GTX 1080 نبوده و نیست. Radeon RX 480 برای اجرای رزولوشن ۱۰۸۰p به اندازه کافی قدرتمند است و میتواند بازی Crysis 3 را با بالاترین تنظیمات «Highest» ممکن و با سرعت ۶۰ فریم ثابت اجرا کند.

اما کارت گرافیک Radeon RX 480 به نظر میرسد در رزولوشن ۱۴۴۰p و مخصوصاً در بازی DiRT Rally کمی مشکل دارد و عملکردش کمی پایین تر از ۶۰ فریم بر ثانیه است که شاید علتش عدم عرضه درایور مناسب بازی با کارت های جدید AMD باشد. به طور سنتی؛ همیشه کارت هایی با قیمت ۱۹۹ تا ۲۴۹ لار را میتوان کارت هایی معرفی کرد که برای اجرای رزولوشن ۱۰۸۰p مناسب هستند و میتوان گفت کارت گرافیک Radeon RX 480 در دراز مدت میتواند برای اجرای این رزولوشن بهترین کارت گرافیک ممکن شود.

عملکرد کارت گرافیک درمصرف برق؛ نویز و حرارت

نتیجه مصرف برق کارت گرافیک Radeon RX 480 اصلاً مناسب نیست و مصرف برق بالایی دارد و این روند با تغییر ویندوز از ۸.۱ به ۱۰ هم تغییری نکرده است. چیزی که باورش سخت است این است که مصرف برق Radeon RX 480 از کارت میان رده نسل گذشته ای همچون GTX 960 هم بیشتر است و این یعنی فاجعه مصرف برق توسط جدیدترین کارت گرافیک AMD! مصرف برق Radeon RX 480 در حالت بیکاری و استفاه از یک مانیتور به طور میانگین ۱۵ درصد بیشتر کارت های رقیبش یعنی انویدیا است.

این مقدار در حالت استفاده از پخش کننده بلوری و پیکربندی چند مانیتور به بیش از ۵ برابر کارت های رقیبش یعنی انویدیا میرسد که وحشتناک است. حداکثر مصرف بر Radeon RX 480 معادل ۱۵۰ وات اعلام شده که در تست های انجام شده مشخص شده این کارت تا ۱۶۵ وات هم مصرف داشته که ۱۵ درجه بیش از مقدار پیش فرضی است که AMD اعلاک کرده است! البته گفته شده این مشکل با اولین بروز رسانی رسمی و از طریق رایوری که AMD عرضه میکند قابل بر طرف شدن است.

به هر حال؛ مصرف برق بالای کارت Radeon RX 480 موجب میشود پتانسیل اورکلاک این کارت به دلیل افرایش حرارت تراشه گرافیکی کاهش پیدا کند که نتیجه آن ضعف این فاکتور در مقابل رقبای انویدیا است. شاید به همین دلیل است که AMD از فقط یک کانکتور ۶ پین برای نسخه مرجع استفاده کرده است! بنابراین خرید نسخه مرجع Radeon RX 480 پیشنهاد نمیشود و بهترین گزینه خرید نسخه غیر مرجع این کارت است که احتمالاً با تغییراتی میتوانند پتانسیل اورکلاک را افزایش دهند که بعید به نظر میرسد.

به جرات میتوان گفت در بین تمامی کارت های AMD؛ کارت گرافیک Radeon RX 480 پس از Radeon HD 7850؛ پر صرف ترین کارت گرافیک است.از طرفی R9 Nano در بین آخرین تولیدات AMD حدود ۱۷۵ وات بر ساعت مصرف برق دارد که از این منظر میتوان گفت ۳۰ وات بیشتر از Radeon RX 480 است. بنابراین میتوان گفت باوجود مصرف بیش از حدی که Radeon RX 480 دارد؛ ولی معماری پولاریس استفاده شده در این سری از مصرف برق به تناسب بهتری به نسبت GCN 1.3 استفاده شده در R9 Nano دارد و بامعماری بهینه تری طرفیم.

فن های استفاده شده در Radeon RX 480 مشکل خاصی ندارند؛ فقط در حالت بیکاری (idle) خاموش نمیشوند که کمی روی اعصاب است! کارتی با دمای درجه ۸۰ درجه سانتیگراد و پر سر و صدا چیزی است که نسخه مرجع Radeon RX 480 برای ما به همراه داشته است!

به طورکلی؛ سطح سر و صدای (نویز) کارت گرافیک Radeon RX 480 واقعاً بالاست! و میتوانیم بگوییم Radeon RX 480 نتایج متوسط اما قابل قبولی تولید میکند و میتوان از نظر سیستم خنک سازی آن را مشابه دیگر کارت های موجود در بازار دانست. قیمت ۱۹۹ دلاری این کارت بدین معناست که AMD نمیتواند هر نوع سیستم خنک ساز یدلخواهی را روی کارتش سوار کند و البته خیلی هم به چنین مواردی نیاز ندارد!

تحلیل نهایی و راهنمای خرید کارت گرافیک AMD Radeon RX 480

همانطور که در متن بررسی هم اشاره کردیم؛ Ellesmere (همان Polaris 10) که مبتنی بر ریز معماری GCN  (نسل چهارم GCN یا همان GCN 1.3 با اسم رمز Arctic Islands/Polaris) طراحی شده موفق شده به نسبت کارت های مبتنی بر معماری فیجی «Fiji» پیشرفت های خوبی در زمینه کاهش توان مصرفی داشته باشند. در واقع اگر به خاطر داشته باشید؛ در بررسی کارت های گرافیک مبتنی بر معماری معماری فیجی «Fiji» گفته بودیم که این کارت ها حتی از حافظه های نسل جدید HMB هم استفاده میکردند! با این حال؛ مصرف برق بیشتری به نسبت کارت های سری Polaris 10 دارند.

در واقع در بحث توان مصرفی باید بگوییم AMD یک کارت شکست خورده را روانه بازارهای تجاری کرده و شاید مشکل عجیب و شدید حرارت بالای این کارت با نسخه های غیر مرجع و کولرهای قدرتمندشان حل شود! البته از نظر توان مصرفی کارت های جدید AMD به نسبت کارت های نسل پیشین یک برنده موفق محسوب میشوند، اما در مقابل طراحی بی نقص کارت های نسل جدید انویدیا با شکستی بزرگ مواه جایم! نتایج نشان میدهد کارت های سری «پاسکال» انویدیا به نسبت کارت های مبتنی بر معماری «ماکسول» حدود ۷۰ درصد بهره وری انرژی داشته اند که رقم بی نظیری است.

همین مقدار بهره وری بیشتر موجب شد تا انویدیا اولین کارت های ۲ گیگاهرتزی تاریخ صنعت گرافیکی را روانه بازارهای تجاری کند و صد البته سود هنگفتی هم به جیب بزند! اما در طرف مقابل؛ کارت های جدید AMD نه تنها پتانسیل اورکلاک بالایی ندارد، بلکه از مشکل فرکانس هسته پایین هم رنج میبرند تا همین فاکتور به ظاهر کلیدی موفقیت این کمپانی هم از بین برود و تمام نگاه ها به کارت ها و سرمایه گذاری آتی AMD در این صنعت جلب شود. کارت گرافیک AMD Radeon RX 480 تقریباً از همان الگوی طراحی کارت های پیشین استفاده میکند و به خوبی میتواند در روزولشن ۱۰۸۰p و ۱۴۴۰p طرافدارانش را راضی کند.

Radeon RX 480 در رزولوشن Full HD حدود ۵ درصد بهتر از GTX 970 نسل پیش و ۱۰ درصد ضعیف تر از GTX 980 است و تقریباً ما بین این دو کارت قرار میگیرد. اما در مقابل کارت های خود AMD باید بگوییم که حدود ۴۰ درصد بهتر از R9 380 نسل قبل است و در مقابل دو کارت Fury و FuryX هم به ترتیب ۱۳ و ۲۰ درصد ضعیف تر است! اما مصرف برقش کمتر است و از فناوری های بهتری و جدیدتری استفاده میکند. اما به طور قطع در رقابت با کارت هایی نظیر GTX 1080 و GTX 1070 شکست میخورد و اعداد و ارقام بنچمارک های مختلف هم این موضوع را تایید میکنند.

البته هدف AMD از تولید این کارت اصلاً رقابت با دو کارت فوق نبوده و به همین دلیل در برخی بنچمارک های معتبر، همچون بنچمارک صفحات قبل تیم آناندتک، شاهدیم که از کارت گرافیک GTX 1080 استفاده نشده است. اما نکته قابل ذکر این است که اگر صاحب یکی از کارت های R9 290، R9 290X، R9 390، R9 390X و در سمت مقابل GTX 780 Ti یا GTX 970 هستید، نیازی به ارتقا به AMD Radeon RX 480 ندارید؛ چون با عملکرد خیلی بهتری مواجه نمیشوید و حداکثر میتواند از چند فریم بیشتر به علاوه فناوری های جدیدتری استفاده کنید.

مدل مرجه انویدیا با یک کانکتور پیش فرض ۶ پینی عرضه شده و به طور کلی برای مصرف برقی معادل ۱۵۰ وات طراحی شده که البته در برخی تست ها این مقدار توان مصرفی در حالت اوج بار به ۱۶۶ وات هم رسیده است! رقم بسیار بالایی که موجب مصرف برق شدید اسلات PCI-Express برخی مادربردها شده و AMD هم قول حل فصل موضوع با اولین درایور گرافیکی را داده! اما شاید بهتر باشد منتظر مدل های مرجع ۸ پینی باشیم تا این مشکل حل شود. بنابراین اصلاً قید خرید مدل مرجع کارت گرافیک AMD Radeon RX 480 را بزنید تا مشکلات احتمالی این کارت گریبان گیرتان نشود.

البته یادتان باشد که شایعات زیادی هم در مورد کارت گرافیک AMD Radeon RX 480 شنیده میشود که بسیاری از آنها از بیخ و بن غلط و دروغ است! حتی پایداری Radeon RX 480 در بسیاری از تست ها به بیش از ۲۴ ساعت هم رسیده؛ با این حال مصرف برق بالای Radeon RX 480 موجب شده اندکی با احتیاط در موردش خریدش قضاوت کنیم. اما اگر سیستم خنک سازی Radeon RX 480 را مورد بررسی قرار دهیم؛ در وهله اول با عدم استفاده از لوله های ناقل حرارت مواجه میشویم که شایددر نگاه اول کمی عجیب باشد!

این مورد از آنجایی اهمیت پیدا میکند که در فضاهای بسته و تست های ی که روی Radeon RX 480 صورت گرفته؛ دمای کارت بعضاً به رقم ۸۴ درجه سانتیگراد هم رسیده است! همچنین میزان سر و صدای فن دمنده Radeon RX 480 هم کمی عجیب و غریب و به نوعی زیاد است که در دراز مدت ممکن روی اعصابتان رژه برود! اما این مشکل به همین جا ختم نمیشود و بدتر اینکه در حالت بیکاری (idle) نیز فن Radeon RX 480 خاموش نمیشود و مقدار نویزش به ۲۹ دسیبل میرسد! این مقدار در تست های انجام در زمان بازی به ۴۱ دسیبل هم رسیده که میتوان آن را پر سر و صداترین کارت گرافیک تاریخ AMD نامید!

اما یک نکته مهم را فراموش نکنید؛ نسخه ۴ گیگابایتی AMD Radeon RX 480 فقط و فقط ۱۹۹ دلار (۶۹۶.۵۰۰ تومان) قیمت دارد! و این بدین معناست که با کنار هم قرار دادن دو مدل «غیر مرجع» این کارت میتوانید از پتانسیل بسیار بسیار بالایی با کمترین هزینه ممکن برخوردار شوید. این بدین معناست اوضاع کارت گرافیک محبوب GTX 1060 به سمت وخامت میرود و مطمئناً بخشی از سهمش در بازار را از دست میدهد.

کارت گرافیک AMD Radeon RX 480 اورکلاک میشود؟!

تست های معتبر نشان داده حافظه گرافیکی AMD Radeon RX 480 به خوبی اورکلاک میشود، ولی افزایش فرکانس هسته گرافیکی بسیار محدود و کمتر از آن چیزی است که انتظارش را میکشید. AMD Wattman؛ نام ابزار جدیدی است که AMD برای اورکلاکرهای استاندارد طراحی کرده است. به واسه این پنل هر کاربری میتواند بدون درگیر شدن با سختی های اورکلاک، کارت مورد نظرش را اندکی افزایش کلاک دهد تا در بازی فریم ریت بهتری کسب کند.

با AMD Wattman میتوانید از ویژگی های تنظیم سرعت هسته، سرعت حافه، مدار ولتاژ، توان مصرفی، سرعت چرخش فن و دمای کارت را کنترل کنید. افزایش وحشتناک دمای AMD Radeon RX 480 موجب شده قدرت مانور حرفه ای ترین افراد هم با ابزار جدید AMD Wattman به پایین ترین میزان خودش برسد! بنابراین با فکر اورکلاک AMD Radeon RX 480 برای خریدش اقدام نکنید که ممکن است پشیمان شوید! البته دقت کنید که تمام توضیحات ما برای مدل مرجع AMD Radeon RX 480 است و مقدار اورکلاک هسته گرافیکی به صورت تخصصی در مدل های غیر مرجع و با خنک کننده های حرفه ای و قدرتمند بسیار بیشتر از چیی است که اعلام شده است.

نکته مهم و قابل اشاره بحث پیچیدگی نرم افزار AMD Wattman ای است که جایگزین AMD Overdrive شده است! پیچیدگی این نرم افزار میتوانند موید این نکته باشد که شاید قدرت و پتانسیل AMD Radeon RX 480 بیش از چیزی است که اعلام شده! هنوز تست های تخصصی اورکلاک هسته روی AMD Radeon RX 480 انجام نشده و تمامی تست ها روی کولر و دمنده ضعیف کارت مرجع بوده که نمیتواند قابل استناد باشد. بنابراین بهترین نتیجه را میتوان از مدل های سفارشی شده ای که قرا است عرضه شوند گرفت.

از طرفی بر خلاف روال کاری انویدیا؛ هیچ محدودیتی برای افزایش کلاک هسته برای شرکا در کارت های غیر مرجع استفاده نشده و به همین دلیل تا زمان عرضه مدل های غیر مرجع باید نظاره گر باشیم تا بینیم با استفاده از سیستم خنک کننده قدرتمند؛ چه تفاوتی در نتایج AMD Radeon RX 480 حاصل میشود.

خروج از نسخه موبایل